Bể Phốt Nhựa Là Gì? Có Bền Không, Có Nên Sử Dụng?

Bể Phốt Nhựa Là Gì? Có Bền Không, Có Nên Sử Dụng?

Bể phốt nhựa là gì và liệu một chiếc bồn nhựa chôn dưới đất có dễ bẹp, nứt hoặc phải đào lên thay sau vài năm? Đây là băn khoăn khá thực tế trước khi chọn bồn tự hoại cho nhà ở. Câu trả lời ngắn là bể phốt nhựa có thể sử dụng ổn định nếu chọn đúng sản phẩm, lắp đúng điều kiện công trình và bảo trì phù hợp. Tuy nhiên, không nên gán một tuổi thọ cố định cho mọi loại bể hoặc hiểu thời hạn bảo hành là số năm sử dụng chắc chắn.

Bể phốt nhựa là gì?

Bể phốt nhựa là bể tự hoại đúc sẵn có thân bằng nhựa, được thiết kế để tiếp nhận và xử lý sơ bộ nước thải sinh hoạt theo cấu tạo của từng sản phẩm. Trên thị trường, loại này còn được gọi là bồn tự hoại Septic, hầm tự hoại nhựa hoặc bể tự hoại đúc sẵn.

Nước thải được đưa vào bể, cặn rắn được giữ lại và lắng xuống; một phần chất hữu cơ được phân hủy trong môi trường kỵ khí trước khi phần nước tiếp tục đi sang công đoạn thoát hoặc xử lý tiếp theo. Đây không phải bồn chứa nước sinh hoạt và cũng không nên coi là một hệ thống xử lý hoàn chỉnh đáp ứng mọi yêu cầu đầu ra.

Mỗi model có thể khác nhau về số ngăn, đường nước, vật liệu lọc và cách bố trí bên trong. Vì vậy bài này chỉ giải thích nguyên tắc chung. Nếu cần tìm hiểu sâu hơn, bạn có thể xem bài cấu tạo và nguyên lý bể phốt nhựa.

Bể phốt nhựa có bền không? Cần đánh giá những gì?

Nếu hỏi bể phốt nhựa có bền không, câu trả lời hợp lý nhất là: có thể bền khi sản phẩm phù hợp với công trình và được lắp đúng yêu cầu, nhưng không thể đánh giá chỉ bằng việc “nhựa có dày hay không”. Độ bền cần xem cả bản thân bồn và điều kiện làm việc sau khi chôn.

Một thân bồn còn nguyên nhưng đầu nối bị rò, nền lún, đường ống lệch hoặc nắp bảo trì bị chôn kín vẫn có thể khiến hệ thống hoạt động không ổn định. Vì vậy, khi đánh giá bồn tự hoại nhựa có tốt không, cần nhìn toàn bộ hệ thống thay vì chỉ xem phần vỏ.

Vật liệu và kết cấu thân bồn

Một số dòng sản phẩm trên thị trường được nhà sản xuất công bố sử dụng nhựa LLDPE hoặc vật liệu nhựa chuyên dụng khác, kết hợp gân tăng cứng để tăng độ ổn định của thân. Tuy nhiên, không nên suy rộng rằng mọi bể phốt nhựa đều dùng cùng loại vật liệu hoặc cùng kết cấu.

Khi mua, nên kiểm tra tên vật liệu được công bố cho đúng model, cấu tạo thân, mã sản phẩm và tài liệu kỹ thuật đi kèm. Cũng không nên đồng nhất nhựa PE với composite hoặc cho rằng bồn càng dày thì mặc nhiên càng tốt nếu chưa xét tới thiết kế tổng thể.

Độ kín và khả năng vận hành sau khi lắp

Độ kín của hệ thống không chỉ phụ thuộc thân bồn. Gioăng, vị trí đầu nối, ống vào, ống ra, thông hơi và chất lượng thi công đều có ảnh hưởng. Nếu xuất hiện mùi, tắc hoặc nước rò, chưa thể kết luận ngay rằng nhựa kém chất lượng.

Trước khi lấp đất hoàn thiện, nên kiểm tra các đầu nối và nghiệm thu theo hướng dẫn của sản phẩm hoặc đơn vị thi công. Đây là bước quan trọng để hạn chế phải đào lại khu vực sau khi đưa vào sử dụng.

Bể phốt nhựa dùng được bao nhiêu năm?

Không có cơ sở để đưa ra một con số tuổi thọ bể phốt nhựa áp dụng cho mọi thương hiệu và mọi công trình. Tuổi thọ thực tế còn phụ thuộc model, vật liệu, kết cấu, cách lắp đặt, điều kiện nền, tải trọng, mức sử dụng và bảo trì.

Một bồn lắp đúng trên nền phù hợp sẽ làm việc trong điều kiện khác hẳn bồn đặt ở khu vực nước ngầm cao, nền lún hoặc có tải trọng xe phía trên. Vì vậy những câu quảng cáo kiểu “dùng được X năm” chỉ có ý nghĩa khi gắn với đúng sản phẩm, tài liệu và điều kiện áp dụng.

Vì sao bảo hành dài không đồng nghĩa dùng bền đúng từng ấy năm?

Bảo hành là chính sách của nhà sản xuất hoặc nhà cung cấp với phạm vi và điều kiện cụ thể. Thời hạn bảo hành không phải lời cam kết rằng toàn bộ hệ thống sẽ hoạt động đúng bằng số năm đó trong mọi điều kiện.

Người mua cần xem rõ bảo hành áp dụng cho thân bồn hay cả phụ kiện, điều kiện lắp đặt nào phải đáp ứng, những trường hợp nào bị loại trừ và trách nhiệm thuộc về đơn vị thi công ở đâu. Không nên lấy chính sách của một hãng rồi áp chung cho toàn bộ thị trường.

Những điều kiện có thể làm bể phốt nhựa nhanh hỏng

Bể phốt nhựa chôn dưới đất có bền không phụ thuộc khá nhiều vào điều kiện công trình. Các rủi ro thường không đến từ một nguyên nhân duy nhất mà từ nền, nước ngầm, tải trọng hoặc cách đấu nối không phù hợp.

Nền yếu, nước ngầm cao hoặc khu vực dễ ngập

Nền yếu có thể gây lún lệch, kéo theo thay đổi cao độ đường ống. Khu vực nước ngầm cao có thể tạo lực nổi lên bồn chôn ngầm, đặc biệt trong những thời điểm bồn nhẹ hoặc mực nước xung quanh tăng cao.

Không nên mặc định bồn nhựa nhẹ sẽ luôn nổi, cũng không nên áp cùng một phương án neo cho mọi công trình. Trường hợp nền yếu, dễ ngập hoặc nước ngầm cao cần khảo sát thực tế và đối chiếu hướng dẫn của đúng model.

Chôn lấp hoặc bố trí tải trọng phía trên không phù hợp

Một trong những lo lắng phổ biến là bể phốt nhựa có bị bẹp không. Nguy cơ biến dạng có thể tăng nếu phương án chôn, vật liệu lấp hoặc tải trọng phía trên không phù hợp với khả năng của sản phẩm.

Không nên tự cho phép ô tô chạy trực tiếp phía trên bồn chỉ vì thân có gân tăng cứng. Nếu khu vực phía trên có xe đi, kết cấu sân hoặc tải trọng lớn, cần xác nhận giới hạn áp dụng của sản phẩm và giải pháp bảo vệ phù hợp.

Lắp đường ống sai hoặc sử dụng vượt thiết kế

Ống vào, ống ra, độ dốc, thông hơi và khả năng tiếp cận bảo trì đều ảnh hưởng vận hành. Nếu cốt thoát sai, đường ống tắc hoặc lưu lượng thực tế vượt xa nhu cầu đã tính, người dùng có thể gặp mùi, thoát chậm hoặc phải bảo trì nhiều hơn.

So với bể xây, bể phốt nhựa có ưu và nhược điểm gì?

Ưu nhược điểm bể phốt nhựa nên được xem trong bối cảnh công trình cụ thể. Bể đúc sẵn có lợi thế về tính đồng bộ của sản phẩm và giảm một phần công việc xây thân bể tại chỗ, nhưng lại phụ thuộc vào kích thước model và yêu cầu vận chuyển.

Về chi phí cũng không nên kết luận bể nhựa luôn rẻ hơn. Tổng ngân sách cần tính cả giá bồn, vận chuyển, đào hố, nền, đường ống, hạ bồn, lấp hoàn thiện và các hạng mục bảo vệ nếu công trình yêu cầu.

Khi nào nên chọn bể phốt nhựa cho gia đình?

Nếu đang cân nhắc có nên dùng bể phốt nhựa, hãy đánh giá theo tình huống thay vì theo quảng cáo chung. Bể đúc sẵn thường đáng cân nhắc khi công trình có thể đáp ứng kích thước model, có lối vận chuyển và phương án lắp đặt rõ ràng.

Trước khi chốt dung tích, hãy đối chiếu kích thước bể phốt nhựa với mặt bằng và hố chờ thực tế. Không nên ghép cứng một dung tích với một số người sử dụng nếu chưa xét số toilet, tần suất sử dụng và yêu cầu của đúng model.

Checklist cần hỏi nhà cung cấp trước khi đặt mua

• Mã sản phẩm và dung tích chính xác là gì?
• Vật liệu thân bồn được công bố cho model này là gì?
• Có bản vẽ kích thước và vị trí đường ống đúng phiên bản không?
• Điều kiện nền, nước ngầm và chiều sâu chôn có giới hạn gì?
• Khu vực phía trên bồn có được đặt tải hay xe đi qua không?
• Nắp bảo trì và đường hút cặn bố trí ở đâu?
• Phạm vi và điều kiện bảo hành cụ thể là gì?
• Giá báo đã gồm vận chuyển và thi công hay mới là giá sản phẩm?

Khi xem một sản phẩm thực tế như bồn tự hoại Đại Thành 1000L, nên dùng trang sản phẩm để xác định đúng mã hàng rồi tiếp tục yêu cầu bản vẽ, vật liệu, hướng dẫn lắp và chính sách bảo hành tương ứng. Không nên hiểu việc nhắc model 1000L ở đây là khuyến nghị dung tích này cho mọi gia đình.

Sử dụng và bảo trì thế nào để bồn hoạt động lâu dài?

Bể tự hoại không có nghĩa là không cần bảo trì. Trong quá trình sử dụng, chất rắn vẫn có thể tích tụ thành bùn cặn. Mức tích tụ phụ thuộc dung tích, số người sử dụng, loại chất thải và thói quen sinh hoạt.

• Không xả rác khó phân hủy, khăn ướt hoặc vật rắn xuống bồn cầu.
• Hạn chế đưa hóa chất không phù hợp vào hệ thống khi chưa có hướng dẫn.
• Giữ nắp kiểm tra ở vị trí có thể tiếp cận sau khi hoàn thiện công trình.
• Theo dõi dấu hiệu thoát chậm, mùi bất thường hoặc đầy cặn.
• Kiểm tra và hút cặn theo tình trạng thực tế và hướng dẫn của hệ thống.
• Lưu lại model, bản vẽ và thông tin bảo trì để tiện xử lý về sau.

Không nên mặc định bể phốt nhựa có cần hút định kỳ không bằng một khoảng thời gian duy nhất cho mọi nhà. Tần suất phụ thuộc quy mô sử dụng và tình trạng tích tụ. Cũng không nên bổ sung men vi sinh định kỳ cho mọi sản phẩm nếu nhà sản xuất không có hướng dẫn tương ứng.

Câu hỏi thường gặp về bể phốt nhựa

Kết luận

Bể phốt nhựa là gì? Đây là bể tự hoại đúc sẵn có thân bằng nhựa, dùng để tiếp nhận và xử lý sơ bộ nước thải theo thiết kế. Còn câu hỏi bể có bền hay không thì không thể trả lời chỉ bằng tên vật liệu. Độ bền phụ thuộc đồng thời vào sản phẩm, nền đất, nước ngầm, tải trọng, đường ống, lắp đặt và bảo trì.

Nếu công trình có mặt bằng phù hợp, đường vận chuyển thuận tiện và có thể thi công theo đúng yêu cầu của model, bể phốt nhựa là một phương án đáng cân nhắc. Ngược lại, với nền yếu, nước ngầm cao, vị trí có xe chạy hoặc hố chờ cố định, nên kiểm tra kỹ trước khi quyết định.